menu

Przyczyny Schizofrenii

Specjaliści uważają, że przyczyny schizofrenii leżą w kilku czynnikach.

Geny i środowisko

Naukowcy od dawna wiedzą, że schizofrenia występuje rodzinnie. 1 procent populacji ogólnej cierpi na tę chorobę psychiczną, ale wśród osób mających krewnego pierwszego stopnia ze schizofrenią, takiego jak rodzic, brat lub siostra, jej rozpowszechnienie wynosi 10 procent. U ludzi mających krewnych drugiego stopnia z tym zaburzeniem (ciotki, wujków, dziadków lub kuzynów), również rozwija się ono częściej niż w populacji ogólnej. Ryzyko jest największe dla jednojajowego bliźniaka osoby ze schizofrenią. Ma on od 40. do 65. procent szans na rozwój tego zaburzenia psychicznego.1

Dziedziczymy nasze geny od obojga rodziców. Naukowcy uważają, że kilka genów przyczynia się do zwiększonego ryzyka schizofrenii, ale żaden gen nie powoduje choroby samodzielnie.2 W rzeczywistości, ostatnie badania wykazały, że ludzie ze schizofrenią mają zazwyczaj wyższe stopy rzadkich mutacji genetycznych. Te różnice genetyczne obejmują setki różnych genów i prawdopodobnie zakłócają rozwój mózgu.3

Inne niedawne badania sugerują, że częściową przyczyną schizofrenii może być nieprawidłowość pewnego genu, który jest kluczowy w tworzeniu ważnych neuroprzekaźników. Ten problem może mieć wpływ na część mózgu zaangażowaną w rozwój wyższych umiejętności funkcjonowania.4 Badania nad tym genem są w toku, więc nie jest jeszcze możliwe wykorzystanie informacji genetycznej do przewidzenia, u kogo rozwinie się zaburzenie.

Pomimo tego, testy skanujące geny danej osoby można zakupić bez recepty lub porady specjalisty zdrowotnego. Reklamy tych testów sugerują, że z próbki śliny firma może ustalić, czy klient ma ryzyko rozwoju określonych chorób, w tym schizofrenii. Jednak naukowcy nie znają jeszcze wszystkich wariantów genów, które przyczyniają się do schizofrenii. Te, które są znane, zwiększają ryzyko schorzenia jedynie w bardzo małym stopniu. Dlatego te "skany genomu" mają małe prawdopodobieństwo, aby zapewnić pełny obraz ryzyka danej osoby do rozwoju zaburzenia psychicznego, takiego jak schizofrenia.

Ponadto prawdopodobnie potrzeba czegoś więcej niż genów, aby spowodować schizofrenię. Naukowcy uważają, że interakcje pomiędzy genami i środowiskiem są niezbędne, aby rozwinęła się ta choroba psychiczna. Zaangażowanych może być wiele czynników środowiskowych, takich jak narażenie na wirusy lub niedożywienie przed porodem, problemy podczas porodu i inne, jeszcze nieznane czynniki psychospołeczne.

Różnice w chemii i strukturze mózgu

Naukowcy uczą się więcej o chemii mózgu i jej powiązaniu ze schizofrenią.

Naukowcy uważają, że rolę w powstawaniu schizofrenii odgrywa brak równowagi w złożonych, wzajemnie powiązanych reakcjach chemicznych mózgu, obejmujących neuroprzekaźniki dopaminę i glutaminian oraz prawdopodobnie inne. Neuroprzekaźniki są substancjami, które umożliwiają komórkom mózgu komunikowanie się ze sobą. Naukowcy uczą się więcej o chemii mózgu i jej powiązaniu ze schizofrenią.

Dodatkowo mózgi ludzi ze schizofrenią wyglądają nieznacznie inaczej niż u zdrowych osób. Na przykład jamy wypełnione płynem w środku mózgu, zwane komorami mózgowymi, są u niektórych osób ze schizofrenią większe. Mózgi osób z tą chorobą psychiczną mają także tendencję do posiadania mniejszej ilości substancji szarej, a niektóre obszary mózgu mogą mieć mniejszą lub większą aktywność.

Naukowcy nauczyli się wiele na temat schizofrenii, ale potrzebne są dalsze badania, aby pomóc wyjaśnić, jak rozwija się to zaburzenie psychiczne.

Badania tkanki mózgowej po śmierci również wykazały różnice w mózgach osób cierpiących na schizofrenię. Naukowcy odkryli małe zmiany w dystrybucji lub charakterystyce komórek mózgowych, które prawdopodobnie pojawiły się przed urodzeniem.5 Niektórzy eksperci uważają, że problemy podczas rozwoju mózgu przed urodzeniem, mogą prowadzić do błędnych połączeń. Problem ten może nie ujawnić się u danej osoby aż do okresu dojrzewania. Mózg przechodzi w okresie dojrzewania poważne zmiany, które to mogą wywołać symptomy psychotyczne. Naukowcy nauczyli się wiele na temat schizofrenii, ale potrzebne są dalsze badania, aby pomóc wyjaśnić, jak rozwija się to zaburzenie psychiczne.


  1. Cardno AG and Gottesman II. Twin studies of schizophrenia: from bow-and-arrow concordances to star wars Mx and functional genomics. American Journal of Medical Genetics. 2000 Spring;97(1):12-17. 

  2. Harrison PJ and Weinberger DR. Schizophrenia genes, gene expression, and neuropathology: on the matter of their convergence. Molecular Psychiatry. 2005;10(1):40-68. 

  3. Walsh T, McClellan JM, McCarthy SE, Addington AM, Pierce SB, Cooper GM, Nord AS, Kusenda M, Malhotra D, Bhandari A, Stray SM, Rippey CF, Roccanova P, Makarov V, Lakshmi B, Findling RL, Sikich L, Stromberg T, Merriman B, Gogtay N, Butler P, Eckstrand K, Noory L, Gochman P, Long R, Chen Z, Davis S, Baker C, Eichler EE, Meltzer PS, Nelson SF, Singleton AB, Lee MK, Rapoport JL, King MC, Sebat J. Rare structural variants disrupt multiple genes in neurodevelopmental pathways in schizophrenia. Science. 2008 Apr 25;320(5875):539-543. 

  4. Huang HS, Matevossian A, Whittle C, Kim SY, Schumacher A, Baker SP, Akbarian S. Prefrontal dysfunction in schizophrenia involves missed-lineage leukemia 1-regulated histone methylation at GABAergic gene promoters. Journal of Neuroscience. 2007 Oct 17;27(42):11254-11262. 

  5. Mueser KT and McGurk SR. Schizophrenia. Lancet. 2004 Jun 19;363(9426):2063-2072.