menu

Diagnoza Osobowości Borderline

Niestety, zaburzenie osobowości typu borderline jest często nie do końca rozpoznane lub zdiagnozowane błędnie.1,2

Profesjonalista od zdrowia psychicznego, doświadczony w diagnozowaniu i leczeniu chorób psychicznych - taki jak psychiatra, psycholog, kliniczny pracownik socjalny lub pielęgniarka psychiatryczna - może rozpoznać osobowość borderline, w oparciu o szczegółowy wywiad i dyskusję na temat objawów doświadczanych przez pacjenta. Ostrożne i dokładne badanie lekarskie może pomóc wykluczyć inne możliwe przyczyny występujących symptomów.

Borderline 4

Profesjonalista od zdrowia psychicznego może zapytać o objawy oraz historię medyczną pacjenta i jego rodziny, w tym o historię jakichkolwiek chorób psychicznych. Ta informacja może pomóc mu w doborze najlepszej metody leczenia. W niektórych przypadkach współwystępujące zaburzenia psychiczne mogą mieć objawy, które pokrywają się z pogranicznym zaburzeniem osobowości, przez co trudno może być odróżnić BPD od innych chorób psychicznych. Na przykład dana osoba może opisywać uczucia depresji, ale może nie zwrócić uwagi profesjonalisty specjalizującego się w zdrowiu psychicznym na inne doświadczane symptomy.

Żaden pojedynczy test nie może rozpoznać osobowości borderline. Naukowcy szukają sposobów na poprawę diagnozy BPD. W jednym z badań odkryto, że dorośli z tym zaburzeniem psychicznym wykazywali nadmierne reakcje emocjonalne, gdy patrzyli na słowa z nieprzyjemnymi znaczeniami, w porównaniu z osobami zdrowymi. Badani z cięższą formą BPD mieli bardziej intensywną reakcję emocjonalną niż ludzie, którzy mieli mniej poważną formę schorzenia.9

Jakie badania naukowe są wykonywane w celu poprawy diagnostyki osobowości borderline?

Przeprowadzone badania neuroobrazowania pokazują różnice w funkcjonowaniu i budowie mózgu pomiędzy ludźmi z pogranicznym zaburzeniem osobowości i tymi, którzy nie mają tej choroby.3,4 Niektóre testy sugerują, że u osób z BPD obszary mózgu zaangażowane w reakcje emocjonalne stają się nadmiernie aktywne podczas wykonywania zadań, które uważają za negatywne.5 Osoby ze schorzeniem wykazują także mniejszą aktywność w obszarach mózgu, które pomagają kontrolować emocje i agresywne impulsy oraz pozwalają ludziom zrozumieć kontekst sytuacji. Odkrycia te mogą pomóc wyjaśnić niestabilne i czasem wybuchowe nastroje charakterystyczne dla zaburzenia osobowości typu borderline.13,6

Inne badanie wykazało, że, patrząc na emocjonalnie negatywne zdjęcia, ludzie z BPD używali innych obszarów mózgu, niż ci bez schorzenia. Osoby z chorobą miały skłonność używania obszarów mózgu związanych z odruchowymi działaniami i czujnością, co może tłumaczyć tendencję do impulsywnego działania na emocjonalne sygnały.7

Informacje z tych odkryć mogą wspomóc inicjatywy w celu opracowania bardziej szczegółowych testów diagnostycznych osobowości chwiejnej emocjonalnie typu borderline.9

Jakie choroby często współwystępują z pogranicznym zaburzeniem osobowości?

Osobowość chwiejna emocjonalnie typu borderline często występuje z innymi chorobami. Te współistniejące schorzenia mogą utrudniać rozpoznanie i leczenie BPD, zwłaszcza jeżeli symptomy innej choroby pokrywają się z objawami pogranicznego zaburzenia osobowości.

Kobiety z osobowością borderline są bardziej narażone na współwystępujące zaburzenia psychiczne, takie jak depresja, nerwica lub zaburzenia odżywiania. U mężczyzn z BPD, bardziej prawdopodobne jest współwystępowanie takich zaburzeń psychicznych, jak nadużywanie substancji lub antyspołeczne zaburzenie osobowości.10

Według National Comorbidity Survey Replication - największego do tej pory badania chorób psychicznych u osób dorosłych w USA - około 85 procent ludzi z BPD spełnia również kryteria diagnostyczne innej choroby psychicznej.8

Inne dolegliwości, które często występują wraz z zaburzeniem osobowości typu borderline, to między innymi cukrzyca, wysokie ciśnienie krwi, przewlekłe bóle pleców, zapalenie stawów i fibromialgia.11,12 Schorzenia te są związane z otyłością, która jest częstym efektem ubocznym leków stosowanych w leczeniu osobowości borderline i innych chorób psychicznych.


  1. Ruggero CJ, Zimmerman M, Chelminski I, Young D. Borderline personality disorder and the misdiagnosis of bipolar disorder. J Psychiatr Res. 2010 Apr;44(6):405–8. 

  2. Paris J. The diagnosis of borderline personality disorder: problematic but better than the alternatives. Ann Clin Psychiatry. 2005 Jan–Mar;17(1):41–6. 

  3. Emotion-Regulating Circuit Weakened in Borderline Personality Disorder. (ed)^(eds). http://www.nimh.nih.gov/science-news/2008/emotion-regulating-circuit-weakened-in-borderline-personality-disorder.shtml. Accessed on Oct 10, 2008. 

  4. King-Casas B, Sharp C, Lomax-Bream L, Lohrenz T, Fonagy P, Montague PR. The rupture and repair of cooperation in borderline personality disorder. Science. 2008 Aug 8;321(5890):806–10. 

  5. Kernberg OF, Michels R. Borderline personality disorder. Am J Psychiatry. 2009 May;166(5):505–8. 

  6. Silbersweig D, Clarkin JF, Goldstein M, Kernberg OF, Tuescher O, Levy KN, Brendel G, Pan H, Beutel M, Pavony MT, Epstein J, Lenzenweger MF, Thomas KM, Posner MI, Stern E. Failure of frontolimbic inhibitory function in the context of negative emotion in borderline personality disorder. Am J Psychiatry. 2007 Dec;164(12):1832–41. 

  7. Koenigsberg HW, Siever LJ, Lee H, Pizzarello S, New AS, Goodman M, Cheng H, Flory J, Prohovnik I. Neural correlates of emotion processing in borderline personality disorder. Psychiatry Res. 2009 Jun 30;172(3):192–9. 

  8. Lenzenweger MF, Lane MC, Loranger AW, Kessler RC. DSM-IV personality disorders in the National Comorbidity Survey Replication. Biol Psychiatry. 2007 Sep 15;62(6):553–64. 

  9. Hazlett EA, Speiser LJ, Goodman M, Roy M, Carrizal M, Wynn JK, Williams WC, Romero M, Minzenberg MJ, Siever LJ, New AS. Exaggerated affect-modulated startle during unpleasant stimuli in borderline personality disorder. Biol Psychiatry. 2007 Aug 1;62(3):250–5. 

  10. Tadic A, Wagner S, Hoch J, Baskaya O, von Cube R, Skaletz C, Lieb K, Dahmen N. Gender differences in axis I and axis II comorbidity in patients with borderline personality disorder. Psychopathology. 2009;42(4):257–63. 

  11. Frankenburg FR, Zanarini MC. Obesity and obesity-related illnesses in borderline patients. J Personal Disord. 2006 Feb;20(1):71–80. 

  12. Sansone RA, Hawkins R. Fibromyalgia, borderline personality, and opioid prescription. Gen Hosp Psychiatry. 2004 Sep–Oct;26(5):415–6. 

  13. Lis E, Greenfield B, Henry M, Guile JM, Dougherty G. Neuroimaging and genetics of borderline personality disorder: a review. J Psychiatry Neurosci. 2007 May;32(3):162–73.